Pozostałe Pozostałe

Wystawa Fotograficzna „Polski Plakat Olimpijski i Sportowy"

  • Data rozpoczęcia:
    23 LIPCA 10:00
  • Data zakończenia:
    5 WRZEśNIA 19:00

Zapraszamy w dniach od 23 lipca do 5 września do obejrzenia wystawy fotograficznej „Polski Plakat Olimpijski i Sportowy". Wystawa znajduje się na I piętrze holu głównego w Miejskim Ośrodku Sportu i Rekreacji w Kołobrzegu.

Pojawienie się tematu sportowego w polskim plakacie nastąpiło w końcu XIX wieku. Miało to miejsce na pierwszej w Polsce międzynarodowej wystawie plakatu, zorganizowanej w 1898 roku w Miejskim Muzeum Techniczno-Przemysłowym w Krakowie . Wśród plakatów Henriego de Toulouse-Lautreca, Julesa Chereta, Alphonsa Muchy zaprezentowano wówczas dwa plakaty o tematyce jeździeckiej Juliusza Kossaka.

Dziewiętnastowieczny sport w czasach niewoli narodowej nie sprzyjał rozwojowi plakatu. Długo posługiwano się dwujęzycznym i przeładowanym literniczo afiszem. Zapotrzebowanie na reklamę a więc i na plakat wzrosło po 1918 roku, po odzyskaniu niepodległości, kiedy to młode państwo polskie zaczęło budować swój prestiż również poprzez sport.

W 1919 powołano Polski Komitet Olimpijski. Zaczął się też rodzić polski ruch olimpijski. Już rok później powstał plakat Tadeusza Gronowskiego „Polska na VII Olimpiadę” a w 1927 roku z drukami W. Główczewskiego w Warszawie wyszedł, nawiązujący do antyku, plakat Zygmunta Kamińskiego „Polacy na IX Olimpiadę, 1928”.

W historii rozwoju polskiego plakatu olimpijskiego, jak też sportowego, dużą rolę odegrał Polski Komitet Olimpijski, który od 1928 roku wraz z Instytutem Propagandy Sztuki współorganizował a po wojnie od 1952 roku samodzielnie organizował Krajowe Olimpijskie Konkursy Sztuki, stymulujące rozwój sztuki o tematyce sportowej, w tym również plakatu.

Największy rozwój polskiego plakatu o tematyce sportowej przypada na okres dwudziestolecia międzywojennego. W okresie tym Polska była organizatorem dużych międzynarodowych zawodów sportowych jak Narciarskie Mistrzostwa Świata FIS w Zakopanem w 1929 i 1939 roku, Mistrzostwa Świata w Hokeju na Lodzie w Krynicy w 1931 i Międzynarodowe Mitingi Lotnicze. W 1934 roku odbyły się w Warszawie I Igrzyska Sportowe Polaków z Zagranicy , mające również na uwadze integrację i łączność z ojczystym krajem rozproszonej po całym świecie Polonii.

Ten boom sportowy znakomicie wykorzystywali w swej sztuce plakatowej artyści graficy. Do najwybitniejszych należeli: Edmund Bartłomiejczyk, Zygmunt Kamiński, Tadeusz Gronowski. Pod koniec lat dwudziestych do czołówki najlepszych dołączyła spółka autorska- Stefan Osiecki i Jerzy Skolimowski.

Stefan Osiecki- znany taternik i uczestnik pierwszej polskiej wyprawy w Andy znakomicie czuł sport. Jerzy Skolimowski- wioślarz, srebrny i brązowy medalista Igrzysk X Olimpiady w Los Angeles w 1932 roku też potrafił czerpać inspirację ze sportu. Do bardziej znanych należą: „Zakopane 1929” i „Mistrzostwo Świata w Hokeju na Lodzie, Krynica 1931”. W tym okresie polski plakat po raz pierwszy zaistniał w Olimpijskim Konkursie Sztuki, zorganizowanym podczas Igrzysk X Olimpiady w Los Angeles w 1932 roku.

Po II wojnie światowej, nowe warunki polityczno- społeczne inaczej zaczęły kształtować twórczość graficzną. Artysta stał się cenionym partnerem potężnego zleceniodawcy czyli państwa. Ta nowa rola artystów i silny mecenat państwa spowodowały, że plakat przestawał być reklamą a stawał się sztuką. Tak zaczęła tworzyć się znana później w całym świecie „polska szkoła plakatu”.

W latach sześćdziesiątych rozpowszechnił się typ plakatu malarskiego, stosowano też lapidarność informacji (Henryk Tomaszewski). Obok Tomaszewskiego rozwijały się wybitne indywidualności jak Roman Cieślewicz, Wojciech Zamecznik (przetwarzał w plakatach sportową fotografię), światowej sławy Jan Lenica (twórca jednego z plakatów do Igrzysk XX Olimpiady w Monachium w 1972 roku). Do tego pokolenia należą również: Wojciech Fangor, Waldemar Świerzy, Julian Młodożeniec, Tadeusz Jodłowski, Maciej Urbaniec (zaprojektował ponad 30 plakatów o tematyce sportowej), Wiktor Górka.

Schyłek lat sześćdziesiątych przyniósł dalsze przeobrażenia w plakacie polegające na stosowaniu oszczędnej formy i kolorów na rzecz jasnej informacji wizualnej. Przedstawicielami tego kierunku w plakacie sportowym są: Leszek Hołdanowicz, Tomasz Żołnierkiewicz, Karol Śliwka, Lech Majewski. Karol Śliwka, uczestnik międzynarodowego konkursu rozpisanego przez Komitet Organizacyjny Igrzysk XXII Olimpiady w Moskwie w 1980 roku otrzymał srebrny medal za cykl trzech plakatów „Moskwa ‘80”.

Polską twórczość charakteryzowało ciągłe dążenie do doskonałości. Malarskość plakatu, upraszczanie znaku graficznego, przetwarzanie fotografii oraz inspiracja bogactwem wyobraźni to domena polskiego plakatu sportowego. Jednakże jego uroda i artystyczna wartość straciły na początku lat dziewięćdziesiątych XX wieku, kiedy to plakat dotknęła daleko idąca komercjalizacja. Dziś polskie plakaty sportowe gromadzone w zbiorach i kolekcjach mają charakter głównie dokumentujący wydarzenia sportowe, są kronikarzem tych wydarzeń ale rzadko ich artystycznym anonsem.

RODO
Zmiany w przepisach dotyczących ochrony danych osobowych. W związku z tym chcielibyśmy poinformowac o przetwarzaniu Twoich danych oraz zasadach, na jakich będzie się to odbywało.
Dowiedz się więcej
ZAMKNIJ x